De zusters van kindertehuis Sint Jozef op de Locht in 1949. FOTO: Erfgoedhuis Veldhoven.
De zusters van kindertehuis Sint Jozef op de Locht in 1949. FOTO: Erfgoedhuis Veldhoven.

Gelovige zusters in Veldhoven

Historie

Kijkend naar de nonnen die vanaf begin 19e tot halverwege 20e eeuw in Veldhoven werkzaam zijn, valt het op dat 4 congregaties een Brabantse oorsprong hebben. Bezorgde pastoors nemen het initiatief om vrouwen uit te nodigen non te worden. Er is grote behoefte aan hun kennis, inzet en ervaring bij onderwijs, zieken- en ouderenzorg. 

VELDHOVEN - Non of zuster worden is een welkom alternatief om te ontsnappen aan een hard en zwaar leven in gezin en op het land. Het is een kans om te studeren, te emanciperen. De zusters hebben een grote bijdrage geleverd hebben aan het welzijn van de Veldhovense gemeenschap. Door het onderwijs in bredere zin en de emancipatie van vrouwen. Zij verdienen warme dank en eigenlijk ook een herinneringsmonument. 

Oerle: Zusters van liefde van Tilburg

Op 23 november 1832 sticht pastoor (later bisschop) Joannes Zwijsen de Congregatie van de Zusters van Liefde van O.L. Vrouw, Moeder van Barmhartigheid. Zij komen 1855 naar Oerle, bouwen een klooster en pensionaat, meisjesschool en kleuterschool aan de Oude Kerkstraat. Vertrekken in 1968. 

Zeelst: Zusters van Liefde uit Schijndel

De Zusters van Liefde van Schijndel is een in 1836 door pastoor Antonius van Erp gestichte katholieke congregatie. Ze richten zich op onderwijs en zorg. Vanuit Schijndel worden 36 kloosters opgericht, onder andere een te Zeelst. Locatie: Blaarthemseweg op verzoek van pastoor Mommersteeg. Einde 1968 wordt het klooster opgeheven. Nu bekend als woon- en zorgcentrum Sele.

Zusters van de Goddelijke Verlosser

De Zusters van de Goddelijke Verlosser (FDS) zijn opgericht in 1849 in Oberbronn (Frankrijk) door Elisabeth Eppinger (1814-1867). Zij zijn gericht op ziekenverpleging, armenzorg en onderwijs. Deze Weense zusters hebben tijdelijk in Zeelst in de wijkverpleging gewerkt.

Veldhoven-Dorp: Dochters van O.L. Vrouw van het H. Hart

Eigenlijk zijn de Dochters van O.L. Vrouw van het H. Hart een missiecongregatie, in 1874 opgericht door Jules Chevalier (1824-1907) in het Franse Issoudun. Hun bijdrage: Verzorging van kinderen, het geven van onderwijs, de wijkverpleging en parochiewerk. In Veldhoven-Dorp bekend als Kindertehuis Sint Jozef (de Sprankel en de Buitenjan) aan de Locht. De zusters vertrekken in 1982.

Zusters van Koningshof

Huberdina Merkelbach, (1834-1906) sticht de Zusters van Moerdijk. Dankzij haar doorzettingsvermogen kan pastoor J.B. de Gier in 1879 in Moerdijk beginnen met het bouwen van een gesticht. Na de verwoesting van hun klooster (1944) kopen de zusters grond in Veldhoven. Het wordt Koningshof: een internaat (pensionaat) en klooster, en vanaf 1953 ook de thuisbasis van de Middelbare Meisjesschool (MMS) Maria Mediatrix.

Meerveldhoven: Zusters Franciscanessen der Onbevlekte Ontvangenis van de Heilige Moeder Gods

De aanzet wordt in 1834 gegeven door Bernadinus van Miert, pastoor te Veghel. Hij wil een onafhankelijke congregatie in de geest van Franciscus te Veghel en verkrijgt na veel verwikkelingen bisschoppelijke toestemming tot het stichten van een eigen zusterorde. Zij gaan onder andere werken in Mariaoord aan de Kapelstraat in Meerveldhoven.

In de 19e eeuw is er juridisch geen eigen plaats voor vrouwen in de maatschappij. Ze krijgen weinig onderwijs, hoewel er na 1870 de eerste huishoudscholen komen. Pas in 1919 wordt actief stemrecht wettelijk vastgelegd. Dit is de bekroning van een lange strijd, aangevoerd door figuren als Aletta Jacobs.

Wees welkom

De heemkamer in de bibliotheek is geopend op donderdag van 10.30 tot 12.00 uur. Komt dat niet goed uit? Op afspraak kan ook, bij voorkeur op zaterdagmorgen. Aanmelden, via: info@erfgoedhuisveldhoven.nl

Grote bijdrage aan onderwijs, zieken- en ouderenzorg

Afbeelding