Trauma verwerken door schrijven boek
CultuurAd Adriaans
Veel militairen die gediend hebben in het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger (KNIL) laten daarover nadien weinig of niets los. Zo ook de vader van oud-Veldhovenaar Léon Algra. Onlangs is zijn boek ‘Vergeten verbinding. De Tweede Wereldoorlog in Zuidoost-Azië’ uitgekomen dat hij opdraagt aan zijn vader Jac Algra.
VELDHOVEN - Jac Algra, geboren in Den Haag op 17 oktober 1917, woont met zijn gezin van 1959 tot 2010 in Veldhoven. In 1959 komt zoon Léon ter wereld. En die vertelt daarover nu: “Tot 1980 woonde ik in Veldhoven. Ik volgde er de basisschool, middelbare school en was actief in muziek, zang en sport. Veldhoven gaf mij vanaf mijn tijd op basisschool ’t Kompas inspiratie om te dichten en te schrijven.”
Deelgenoot
In 1938 maakt Jac Algra de keus om voor het KNIL te tekenen. 12 jaar later keert hij op eigen kracht terug vanuit De Oost naar Nederland.
Léon Algra daarover: “Over de oorlog in De Oost sprak mijn vader niet of nauwelijks. Wel nam hij mij als zoon mee in zijn Indische en Molukse gemeenschap. Ik kwam in warungs, hij kwam op Pasar Malams, hij danste met Wieteke van Dort en Anneke Gronloh, ik ontmoette zijn kampmaatje en vriend Wim Kan. Hij maakte me op die manier deelgenoot van zijn vader- en moederland Nederlands-Indië.”
Vaders hoofd
Het idee voor het schrijven van het boek ontstaat gedurende de Corona-pandemie. “Ik pakte mijn hobby weer op, ik schreef namelijk al gedichten vanaf mijn tijd op basisschool ‘t Kompas in Zonderwijk, en besloot iedere dag een gedicht te schrijven.”
“Toen ik bij 4 en 5 mei een gedicht schreef, werd dat ‘Vanuit de gangkast’. Een gedicht over de oorlog die in mijn vaders hoofd is blijven woeden. Het hoofd van de basisschool vroeg ons eens wiens ouders een actieve herinnering aan de Tweede Wereldoorlog hadden. Ik vertelde dat dat bij mij het geval was.”
“Ik sloot me tijdens 4 mei op in de gangkast als ‘de oorlog in mijn vaders hoofd’ weer voorbij kwam. Het hoofd verbood me om over deze oorlog te spreken en verklaarde me terstond voor gek, vermoedelijk omdat in zijn ogen slechts één Tweede Wereldoorlog had plaatsgevonden, en wel in Europa.”
“Bovendien waren die Indische oorlogsveteranen in zijn ogen wellicht oorlogsmisdadigers, hetgeen Lou de Jong, historicus indertijd ook in die zin beschreef in het 11e deel van de vaderlandse geschiedenis.”
‘En tot slot
bleek ik,
zoals beweerd,
echt niet
gek te zijn’
Trauma’s verwerken
Léon Algra is trots op zijn vader en draagt zijn boek aan hem op. Tot slot zegt hij daarover: “Op eigen kracht keerde hij terug naar Nederland. En ondanks dat hij beschouwd werd als Ongewenst Nederlander heeft hij zijn bestaan opgebouwd en mij deelgenoot gemaakt van zijn wereld. Mijn dichtbundels, maar ook mijn boek hebben ervoor gezorgd dat ik mijn trauma’s die van vader op zoon overgingen, heb kunnen verwerken. En tot slot bleek ik, zoals mijn hoofd van de basisschool ooit beweerde, echt niet gek te zijn.”
Het boek telt 502 pagina’s en ruim 200 afbeeldingen. Er staan ook enkele foto’s van zijn vader op Buitenzorg (Java) in. Het boek is verschenen bij uitgeverij Palmslag. Eerder verscheen al zijn bundel ‘Gordel van Smaragd’ met gedichten en foto’s met als onderwerp Indonesië.
Verkrijgbaar
Het boek ‘Vergeten verbinding. De Tweede Wereldoorlog in Zuidoost-Azië’ is te koop bij Uitgeverij Palmslag, boekhandels en bij bol.com.
‘Veldhoven gaf
mij inspiratie
te dichten
en te schrijven’
