Regenwormen zijn bijzonder nuttig
Een paar weken geleden is er in Wageningen het 5e kampioenschap wormen vangen gehouden. Dat klinkt als een stunt van een studentenvereniging, maar niets is minder waar. De wedstijd mag ludiek aangekleed zijn, maar de regenworm als onderzoeksonderwerp is echt heel serieus.
VELDHOVEN - Regenwormen zijn werkelijk gigantisch belangrijk voor alle leven in de bodem. In feite zijn ze na de micro-organismen zoals schimmels en bacteriën de belangrijkste dieren om de bodem gezond te houden. Wetenschappers omschrijven regenwormen als ‘biobouwers’: dieren met een enorme invloed op hun omgeving. Die invloed hebben ze op 3 manieren. Ten 1e verteren ze planten- en dierresten, die hun voedsel vormen. Het verteerde materiaal is op zijn beurt weer voedsel voor de micro-organismen. Daar komt nog bij dat het slijm uit de worm de organismen actiever maakt.
Een 2e functie van de worm is dat ze de meststof fosfaat vrijmaken uit de aarde, zodat planten beter groeien. In de worm vindt namelijk een chemische reactie plaats die het fosfaat concentreert. Dus wormenpoep is een meststof, die kunstmest overbodig maakt! En tenslotte maakt de regenworm met zijn gewoel in de aarde deze ook nog eens los en luchtig, waardoor planten veel makkelijker en dieper kunnen wortelen. En dan hebben we het nog niet eens gehad over de worm als voedsel voor vele vogelsoorten waaronder de merel, lijster en roodborst.
Buis
Een worm is eigenlijk een lange buis, opgebouwd uit korte segmenten. Aan de voorkant zijn ze spits en aan achterzijde stomp. Op ongeveer eenderde van de lengte zit een licht gekleurde band om de buis, zadel geheten. Ademen doen ze door de zeer dunne huid; longen of kieuwen zijn niet nodig. Op elk segment zitten 8 korte borstels en over de gehele lengte vormen ze keurig 8 rijen. Wie een worm in de hand neemt, voelt niet alleen de glibberige huid maar ook de borstels.Ze dienen voor de voortbeweging en de worm kan er zich in zijn graafgang behoorlijk mee schrap zetten. Je kunt bijvoorbeeld een vogel dan ook flink aan een worm zien trekken om hem te pakken te krijgen.
Hermafrodiet
Wormenpoep is een stuk beterdankunstmest
Regenwormen zijn man en vrouw tegelijk (hermafrodiet); elke worm heeft zowel vrouwelijke als mannelijke geslachtsorganen. Ondanks dat ze alles in huis lijken te hebben voor de voortplanting, hebben ze elkaar toch nodig voor de bevruchting.
Al meer
dan 500
miljoen jaar
Sommige soorten paren onder de grond, andere, zoals de grote regenwormen doen het boven de grond, bij voorkeur na een regenbui. Ze kruipen half uit hun holletje, zodat ze bij gevaar weer snel in het hol terug kunnen schieten. Ze leggen zich tegen elkaar in tegenovergestelde richting en wisselen sperma uit. Dat wordt bewaard en pas later gebruikt voor de bevruchting als er eitjes gelegd worden.
Om enkele bevruchte eitjes wordt een coconnetje gemaakt. Daarin ontwikkelt zich gedurende enkele weken meestal één nieuw wormpje dat, na enkele maanden volgroeid is. Dat dit effectief is, blijkt wel uit het feit dat wormen al meer dan 500 miljoen jaar op aarde zijn.
