De Gender, deel van de geschiedenis van Veldhoven, is klaar voor de toekomst. FOTO: Dré Verhagen
De Gender, deel van de geschiedenis van Veldhoven, is klaar voor de toekomst. FOTO: Dré Verhagen (Foto: Dré Verhagen)

De Gender, de beek van Veldhoven

  Cultuur

Een laaglandbeek vertoont weinig hoogteverschil tussen begin- en eindpunt en heeft daardoor een lage stroomsnelheid. Het water komt van de omliggende gebieden, maar ook door kwel. De Gender is zo'n typische laaglandbeek. Zoals zoveel andere plaatsen in Brabant is ook het oude kerkdorp Veldhoven in het verleden aan een beek ontstaan: Goed water was van levensbelang. Het water was niet alleen voor consumptie, maar vooral voor gebruik. Denk maar aan de wasserijen die langs de Gender waren gevestigd.

VELDHOVEN - De Gender ontspringt op een hoogte van 30 meter boven NAP, bij het gebied De Hees, achter Steensel. De beek komt Veldhoven binnen tussen de Locht en de A67 bij Golfbaan Gendersteyn. Daar gaat hij onder de snelweg door richting de Plaatse, de Kloosterhof en de Dorpsstraat. Voor het grootste gedeelte evenwijdig lopend aan de Kempenbaan, stroomt de Gender richting Eindhoven. Door de wijken Ooievaarsnest, Genderbeemd en Blaarthem stroomt hij verder naar het Afwateringskanaal. Hier splitst het water zich: 1 deel gaat het afwateringskanaal in, de rest gaat verder, onder de Limburglaan door, om in hartje Eindhoven na een reis van zo'n 15 km te eindigen in de Dommel, 17 meter boven NAP.
Het water in de bovenloop van de Gender is vrijwel stilstaand. Pas waar de afwatering van het E3-strand in de Gender uitkomt, ontstaat stroming. Doordat ook andere beeklopen op de Gender uitkomen, is hij altijd waterhoudend. De hoeveelheid water die getransporteerd wordt, is echter beperkt.

Verbindingszone

In een rapport uit 1994, zijn aanbevelingen gedaan om de natuurlijke functie van de Gender te versterken. Een aantal van deze maatregelen zijn uitgevoerd. In Steensel is de Gender over een flinke lengte weer een kronkelende beek met glooiende oevers. Ook in Veldhoven heeft de beek en zijn directe omgeving een veel natuurlijker karakter teruggekregen. Kijk eens naar de loop van de Gender door de Korze over de Plank via de Plaatse door de Dreef en tenslotte langs de Kempenbaan. Via een brede groenstrook, vergezeld door diverse poelen en een wandelpad verlaat de opgeknapte Gender het grondgebied van Veldhoven. Zo heeft de beek heeft weer een functie gekregen als lint in het landschap. De beek, met zijn aanliggende oevers, is op die manier een ecologische verbindingszone, waardoor de natuur Veldhoven binnen kan komen.
Ook uit visueel en cultuurhistorisch oogpunt is het belangrijk, dat de Gender als herkenningspunt behouden blijft. De beek speelt een rol in de belevingswereld van de Veldhovense bevolking en is ook daarom waard om behouden te blijven.

Meer berichten