Op de Limburgse heuvelhellingen vinden we nog bossen met grote diversiteit. FOTO: Picasa.
Op de Limburgse heuvelhellingen vinden we nog bossen met grote diversiteit. FOTO: Picasa. (Foto: Picasa)

Bostransformatie nodig in Nederland

IVN VEV

2-wekelijkse rubriek van het IVN

De bossen in Nederland zijn al honderden jaren geen oerbossen meer. Het laatste is het Beekbergerwoud bij Apeldoorn geweest. En eigenlijk zou het er weer moeten zijn. Gelukkig is er weer meer bos dan 200 jaar geleden, maar de samenstelling is verre van optimaal.

VELDHOVEN - Het is bekend dat een monocultuur, heel veel planten van dezelfde soort, niet klopt. Maar zelfs de gemengde bossen hebben vaak een te eenzijdige soortenopbouw. Juist de veelvoorkomende soorten als eik, beuk, berk, grove den, larix en spar leveren allemaal zuur strooisel.
De strooisellaag is in zandgrond maar ongeveer 50 cm dik.

Bestand

De andere soorten die in Nederland in het bos thuishoren, zoals zoete kers, haagbeuk, es, wilg, els, vogelkers, iep en ratelpopulier leveren zogenaamd rijk strooisel. Dit strooisel is heel snel verteerd en zorgt voor een rijke en heel dikke humuslaag, tot 3 meter dik, die bestand is tegen verzuring en werkt als een dikke spons. Boomwortels komen hier tot 3 meter diep en voorzien de bomen van alle sporenelementen. Verdroging in droge zomers komt niet voor.

Klimaatbestendig

Het is het natuurlijke oerbossysteem dat klimaatbestendig is en een hoge biodiversiteit heeft. In 2018 is een onderzoek gedaan in een dergelijk bos in Oost-Duitsland en daar blijkt op 'arme' zandgrond dit type bos te bestaan. Door de heel dikke strooisellaag van rijkstrooiselsoorten zijn alle benodigde mineralen beschikbaar. Het planten- en dierenleven is er rijk, verdroging is er niet, dit bos is klimaatbestendig en kan water leveren aan de omgeving in droge tijden. Natuurbeheerders in Nederland willen sinds kort deze kant op. Het rijke bos dat water levert en waar alle soorten te zien zijn die er van nature thuishoren. Met de grote grazers en een rijke flora en fauna.

Fladderiep

Hoe de bosomvorming in Nederland aan te pakken? Het idee is om overal in groepen in bestaande bossen te gaan bijplanten met rijkstrooiselsoorten. Bijvoorbeeld met fladderiep - nieuw ontdekte soort in het Groene Woud, die bestand is tegen de iepziekte - gewone esdoorn, haagbeuk, zoete kers en linde. Een voorbeeld van zo'n bos zijn de hellingbossen in Zuid-Limburg. Hier staan ongeveer 12 boomsoorten door elkaar heen.
En er is een bijkomend voordeel: hout slaat veel CO2 op. Is meer bos in Nederland niet gewild om dit klimaatdoel te helpen? In één van de klimaattafels in het najaar van 2018 is toename van de oppervlakte bos in Nederland besproken. Meer bos, zowel in bestaande als nieuwe natuurgebieden en natuurlijk ook buiten natuurgebieden, dus op huidige landbouwgrond. Een gedachte is om in natuurgebieden minder waardevolle graslanden met geringe ontwikkelmogelijkheid om te vormen naar bos.

www.ivn.nl/afdeling/veldhoven-eindhoven-vessem

Meer berichten